D’une conversation ininterrompue...

Les quatre mois qui vont nous conduire au cœur de l’été seront en quelque sorte un point d’orgue de la présence française en Turquie, dans le vaste domaine de la culture. Situés au cœur d’Istanbul 2010, qui voit la Ville des Villes assumer avec éclat son statut de capitale européenne de la culture, ils sont pour l’Institut Français l’occasion de proposer un riche bouquet d’activités dans tous les secteurs de la vie artistique et intellectuelle.

Cette richesse comme cette diversité sont notamment le fruit de nos relations amicales et dynamiques, en constant progrès, avec nos partenaires turcs, depuis le spectacle vivant jusqu’à l’Université. Grâce à ces liens, grâce aussi à ceux qui nous unissent aux lieux d’enseignement et de culture, l’architecture, la danse, la musique, la philosophie, la littérature, mais aussi les arts visuels dans leur diversité, rayonnent de façon spectaculaire. L’élan qui en résulte vient confirmer, à la suite de la féconde Saison de la Turquie en France, la vitalité des liens existant entre nos deux pays.

Cette montée en puissance sera l’occasion de mettre l’accent sur la densité et la fertilité créative de la scène française, mais aussi sur celles de la pensée contemporaine, où la France en effet dispose d’un nombre impressionnant d’esprits singuliers et puissants.

Les noms des écrivains Yaşar Kemal, Sylvie Germain ou encore du poète Marc Delouze, ceux des philosophes, Julia Kristeva, et ceux venant évoquer Gilles Deleuze, les photographes Ara Güler, Bernard Plossu ou Catherine Izzo suffisent à attester l’initiative laissée à l’imagination, à la réflexion et à la sensibilité.

Nous ne manquerons pas de signaler, à cette occasion, la place prise par les femmes dans ce programme d’échanges, les noms déjà cités attestant cette émergence spectaculaire de la féminité dans le champ culturel contemporain. Emergence qui se manifeste partout où, dans le monde, souffle le vent de la modernité, de l’émancipation et, pour tout dire, de la liberté. Le nom de la plasticienne Sophie Calle, en résidence à Istanbul, celui de la danseuse Sylvie Guillem invitée en avril par l’Agence Istanbul 2010 en collaboration avec l’Institut français, en sont les plus récents et prestigieux témoignages.

L’exposition Cent pour cent, d’autre part, en provenance du Festival de la Bande Dessinée d’Angoulême viendra élargir encore cet éventail de propositions culturelles, en l’ouvrant à cet art populaire.

Enfin, venant confirmer le rôle central joué cette année par Istanbul et par ses acteurs culturels, et notamment au sein de notre Institut (dont la présence dès l’entrée d’Istiklal Caddesi est en soi un symbole), l’ancien et éminent Ministre français de la Culture, Jack Lang, dialoguera avec le public lors d’une rencontre où seront évoquées la politique culturelle et la modernité d’Istanbul, et ce, aux côtés de Zülfü Livareli et de Yaşar Kemal.

Anne Potié

Kesintisiz bir diyalog…

Fransa, yaz mevsimine doğru önümüzdeki dört ay boyunca, Türkiye’deki geniş kültür ortamında bir anlamda en üst noktada varlık gösterecek. İstanbul 2010’nun tam ortasına geldiğimiz günlerde, Kentlerin Kenti, Avrupa Kültür Başkenti statüsünü tüm parlaklığıyla taşırken, bu dört ay Fransız Kültür Merkezi için de sanatsal ve entellektüel hayatın her alanında zengin bir etkinlik demeti sunmak için bir fırsat olacak.

Bu zenginlik ve çeşitlilik, sokak sanatlarından üniversite alanına kadar geniş bir yelpazede, Türk ortaklarımız ile sahip olduğumuz sürekli gelişen dinamik dostluk ilişkilerimizin meyveleridir. Bu bağlar ve bizleri eğitim ve kültür mekanlarında bir araya getiren ilişkiler sayesinde, mimari, dans, müzik, felsefe, edebiyat ama aynı zamanda tüm çeşitliliğiyle görsel sanatlar görkemli bir biçimde ışıldıyorlar. Katettiğimiz mesafe son derece verimli geçen Fransa’da Türkiye Mevsimi sonrasında iki ülke arasındaki mevcut bağların canlılığının kanıtıdır.

Bu güçlü yükseliş, hem Fransa’daki sanatın, hem de önemli sayıdaki sıradışı ve güçlü düşünürleriyle, Fransa’daki çağdaş düşünceninyoğunluğunu ve yaratıcı verimliliğini vurgulamaktadır.

Yazarlardan Yaşar Kemal, Sylvie Germain, şair Marc Delouze, felsefeci Julia Kristeva’nın adlarının yanı sıra, Deleuze’ün düşüncesini aktaracak olan felsefeciler, Ara Güler, Bernard Plossu veya Catherine Izzo gibi fotoğrafçı isimleri hayal gücü, düşünce ve duyarlılığı öne çıkaran bu girişimi teyid etmek için yeterlidir.

Bu çerçevede bu karşılıklı değişim programında kadınların özel yerine de dikkat çekmek gerekir. Yukarıda adı geçenler zaten çağdaş kültür dünyasında kadınların görkemli yükselişinin kanıtıdır. Bu yükseliş tüm dünyada modernizm, gelişim ve tabii ki özgürlük rüzgarlarının estiği her yerde kendini göstermektedir. İstanbul’da bir rezidans çalışması gerçekleştiren plastik sanatçı Sophie Calle, Fransız Kültür Merkezi işbirliğiyle İstanbul 2010 Ajansı tarafından Nisan ayında davet edilen dansçı Sylvie Guillem bunun yakın zamandaki önemli örnekleridir.

Angoulème Çizgi Roman Festivali’nden gelen, Yüzde Yüz adlı çizgi roman sergisi ile kültürel etkinlik yelpazesi bu popüler sanatı da kapsayarak biraz daha genişleyecektir.

Son olarak bu yıl İstanbul’un ve kültürel aktörlerinin yanı sıra İstiklal Caddesi üzerindeki simgesel konumuyla Merkezimizin oynadığı önemli rolü teyid etmek üzere, eski Fransız Kültür Bakanı Jack Lang, Yaşar Kemal ve Zülfü Livaneli ile birlikte kültür politikası ve İstanbul’un yeniliği üzerine bir söyleşide dinleyicilerle bir araya gelecektir.

Anne Potié